Sneeuwbal (Viburnum × pragense)

Foto: Agnieszka Kwiecień, Nova, CC BY-SA 4.0 · bron

Heester · Viburnaceae

Sneeuwbal

Viburnum × pragense

In andere talen: Viorne de Prague (Français) · Prague viburnum (English)

De Praagse sneeuwbal is een kruising tussen twee Chinese sneeuwballen, Viburnum rhytidophyllum en V. utile, en is genoemd naar Praag. Het is een dichte, grotendeels groenblijvende struik met glanzend, donkergroen, leerachtig blad dat ook ’s winters aan de takken blijft. In mei openen roze knoppen zich tot roomwitte, afgeplatte bloemschermen waar bijen graag op afkomen. Hij wordt ongeveer 3 m hoog en breed en is winterhard tot −25 °C. Daardoor is hij een gewilde struik voor een losse haag, een scherm of een plek waar je het hele jaar groen wilt.

  • Licht

    Zon tot schaduw

    niet kieskeurig

  • Vocht

    Normaal

    geen natte voeten

  • Grond

    Zand, leem of klei

    elke zuurtegraad

  • Winterhard

    Volledig winterhard

    tot -25 °C

  • Grootte

    3 m

    hoog, 3 m breed

  • Bloei

    mei–juni

Feiten op een rij
Snoeimaandenjuni
Hoogte3 m
Inheems in BelgiëNee, aangeplant
Goed voor bijen, vlinders en vogelsJa, voor bijen
Giftig voor mens en huisdierNiet als giftig bekend
Bloeimei–juni

Herkennen

Hoe herken je een sneeuwbal?

Groeivorm
Dichte, rechtopgroeiende struik van 2–3 m hoog en breed met veel takken.
Blad
Leerachtig en glanzend donkergroen, langwerpig, tot ongeveer 10 cm lang, met een lichtere onderkant. Blijft in zachte winters bijna helemaal aan de struik.
Knoppen
Roze knoppen, al maanden voor de bloei zichtbaar.
Bloem
Afgeplatte schermen van roomwitte bloemen in mei–juni.
Wortels
Ondiep en vezelig: hij verplant best in het voorjaar of in het najaar.

Bloei: mei–juni · Planten: april–mei en september–oktober · Snoeien: juni

In je tuin

Waarom in je tuin?

  • Blijft ook in de winter grotendeels groen: een dichte, rustige achtergrond voor de border.
  • Roomwitte bloemschermen in mei en juni, een mooie voedselbron voor bijen.
  • Sterk en makkelijk: groeit in zon, halfschaduw en schaduw, op zand, leem en klei.
  • Zeer geschikt als losse haag of als scherm tegen inkijk, maar ook als solitair.
  • Weinig werk: een lichte snoeibeurt na de bloei is genoeg.

Waar staat een sneeuwbal graag?

  • Zon, halfschaduw of schaduw; in de zon bloeit hij het rijkst.
  • Elke goed doorlatende tuingrond: zand, leem of klei, zuur tot kalkrijk. Humusrijk en vochthoudend is het best.
  • Normaal vochtig; hij verdraagt droogte als hij is ingeworteld, maar geen langdurig natte voeten.
  • Beschut tegen koude, droge oostenwind in de winter, want die kan het blad doen verschrompelen.
  • Reken op 2–3 m per plant als solitair; voor een haag plant je om de 1,2–1,5 m.
Licht
Zon, halfschaduw en schaduw
Grondsoort
Zand, leem of klei
Zuurtegraad
Niet kieskeurig
Vocht
Normaal
Grootte
3 m hoog, 3 m breed
Winterhard
Winterhard (tot -25 °C)

Mooi samen met

  • Hortensia: Bloeit later, in de zomer, in dezelfde halfschaduw.
  • Vrouwenmantel: Een zachte, gele rand voor de struik.
  • Hosta: Grote bladeren onder de struik in de schaduw.
  • Narcis: Bloeit in maart–april onder de struik, voor hij zelf bloeit.

Onderhoud

Hoe en wanneer plant je een sneeuwbal?

Planten in april–mei en september–oktober.

  1. Plant in april–mei of in september–oktober. In het najaar wortelt hij het vlotst in de warme, vochtige grond.
  2. Graaf een plantgat twee keer zo breed als de kluit en maak de bodem los.
  3. Meng de uitgegraven grond met een paar scheppen compost.
  4. Zet de plant even diep als in de pot, vul het gat en druk de grond goed aan.
  5. Geef meteen een flinke gieter water en houd de grond het eerste jaar vochtig.
  6. Leg een laag mulch van 5–8 cm (bladcompost of houtsnippers) rond de voet, zonder de stam te raken.

Verzorgen

Water
Het eerste jaar wekelijks bij droogte. Daarna alleen in lange droge periodes; ook in een droge, vorstvrije winter krijgt een groenblijvende struik af en toe water.
Bemesten
In maart–april een schep compost of organische mest per struik. Niet te veel, anders groeit hij te weelderig.
Mulchen
Een laag bladcompost of schors in het voorjaar houdt de grond vochtig en onderdrukt onkruid.
Uitgebloeide bloemen
Je hoeft niets weg te halen. Wil je een nettere struik, knip de verwelkte schermen dan na de bloei weg.

Tip: Plant hem op een beschutte plek zonder harde oostenwind, dan blijft het blad in de winter mooi aan de struik. Snoei alleen na de bloei, want de knoppen zitten er al in de winter.

Wanneer snoei je een sneeuwbal?

Snoeimaanden: juni.

Wanneer: Na de bloei, in juni. Hij heeft weinig snoei nodig.

Hoe:

  • Knip te lange of uitstekende takken terug tot een zijtak of een knop om de vorm te houden.
  • Haal dode, beschadigde of kruisende takken helemaal weg.
  • Een haag knip je één keer per jaar na de bloei in model.
  • Een te grote struik verjong je in het voorjaar door een paar oude takken laag boven de grond weg te nemen.

Let op: De bloemknoppen zitten al in de winter aan de takken: snoei je in het voorjaar, dan verlies je de bloemen van dit jaar.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Halfrijpe stekken
In juli–september: stekken van 10 cm van jonge scheuten nemen, onderste bladeren weg, in zanderige stekgrond onder plastic op een lichte plek zonder volle zon. Ze wortelen langzaam, meestal na enkele weken tot maanden.
Afleggen
In het voorjaar een lage tak naar de grond buigen, een stuk met aarde bedekken en vastpinnen. Na een jaar loskoppelen en verplanten.

Hoe komt een sneeuwbal de winter door?

Winterhard tot −25 °C.

  • Winterhard tot ongeveer −25 °C: in Belgische winters is bescherming meestal niet nodig.
  • In strenge vorst kan het blad oprollen of afvallen. Dat is geen ramp: in het voorjaar loopt hij weer uit.
  • Geef jonge planten de eerste winters een dikke laag mulch rond de voet en een scherm tegen koude oostenwind.

Ziektes en plagen

  • Bladkevers: Gaatjes in het blad in mei–juli door kevers en hun larven. Raap larven af en knip in de winter takken met rijtjes eitjes (kleine putjes in de schors) weg. Een gezonde, goed bewaterde struik herstelt vlot.
  • Bladluis: Dikke groepjes op jonge scheuten in mei–juni. Spuit ze af met water of laat lieveheersbeestjes hun werk doen.
  • Vorstschade: Bruin, opgerold blad na strenge vorst of droge oostenwind. Wacht met opruimen tot april en geef water in het voorjaar.
  • Wortelrot: Bij natte, dichtgeslagen grond vergeelt en kwijnt de struik. Zorg voor een goed doorlatende grond en vermijd stilstaand water.

Het jaar rond

  • Maart: Compost geven. Kijken of er vorstschade is, maar nog niet snoeien.
  • April: Planten en mulchen. Dode takken weghalen.
  • Mei: Planten. Eerste roomwitte schermen. Water geven bij droogte.
  • Juni: Bloei. Na de bloei snoeien en een haag in model knippen.
  • Juli: Halfrijpe stekken nemen. Water geven bij droogte.
  • Augustus: Stekken nemen. Letten op bladkevers.
  • September: Planten: het najaar is ideaal.
  • Oktober: Planten en mulchen.
  • December: Rust. Bij droog, vorstvrij weer eens water geven.

Gebruiken

Goed voor dieren

Bijen
Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Jij en deze soort

Wist je dat?

  • Ondanks de naam ‘sneeuwbal’ heeft hij geen ronde bollen: de bloemschermen zijn afgeplat. De echte bolvormige sneeuwbal is een andere struik, Viburnum opulus ‘Roseum’.
  • Het is een kruising tussen twee Chinese soorten, Viburnum rhytidophyllum en V. utile. De soortnaam verwijst naar Praag.
  • Hij hoort bij het geslacht Viburnum, net als de gelderse roos (Viburnum opulus) en Viburnum tinus.

Tuinplanten · Alle soorten

Laden…