Leucothoe

Hoe herken je een leucothoe?

Groeivorm

Lage, boogvormige struik van ongeveer 0,6 m hoog en 1 m breed, met overhangende takken; verspreidt zich langzaam met uitlopers.

Blad

Groenblijvend; leerachtig, glanzend, lancet- tot eivormig, 8–15 cm lang. Donkergroen in de zomer, rood tot bronsachtig in de winter.

Bloem

Kleine, witte, kruikvormige bloempjes in korte trosjes in de bladoksels, in mei.

Vrucht

Kleine, ronde doosvruchtjes die weinig sierwaarde hebben.

Wortels

Fijn en ondiep; hij houdt van een koele, vochtige bodem met veel humus.

Bloei: mei · Planten: maart–april en september–oktober · Snoeien: mei–juni

Waarom in je tuin?

• Het hele jaar groen, met glanzend blad dat in de winter rood tot brons kleurt.
• Doet het goed in halfschaduw en schaduw, waar weinig groenblijvers floreren.
• Blijft laag en compact: ideaal als bodembedekker onder grotere struiken en in bakken.
• Kleine, witte, kruikvormige bloempjes in mei, in trosjes tussen het blad.
• Weinig werk: een beetje snoeien en een zure, vochtige grond volstaan.

Waar staat een leucothoe graag?

• Halfschaduw of schaduw; in diepe schaduw is de winterkleur minder intens, in volle zon kan het blad verbranden.
• Zure, humusrijke en vochtige grond: zand, leem of veen, pH onder 6. Geen kalk.
• Houdt van gelijkmatig vochtige grond, maar niet van stilstaand water.
• Beschut tegen droge, koude wind; reken op 0,6–1 m ruimte per plant.

Licht

Halfschaduw en schaduw

Grondsoort

Zand, leem of veen

Zuurtegraad

Zuur

Vocht

Normaal of nat

Grootte

0,6 m hoog, 1 m breed

Winterhard

Winterhard (tot -20 °C)

Mooi samen met

• Rododendron: Houdt van dezelfde zure, vochtige grond en halfschaduw.
• Hosta: Grote bladeren naast het glanzende, kleine blad.
• Varens: Een frisse, groene onderbeplanting in de schaduw.
• Purperklokje: Kleurrijk blad in dezelfde halfschaduw.
• Hortensia: Bloeit in de zomer als de leucothoe is uitgebloeid.

Hoe en wanneer plant je een leucothoe?

Planten in maart–april en september–oktober.

1. Plant in maart–april of in september–oktober, als de grond niet bevroren of drassig is.
2. Graaf een ruim plantgat en meng de aarde met zure bladcompost of zure potgrond voor rododendrons (geen kalk), vooral op zandgrond.
3. Zet de plant even diep als in de pot; plant ondiep, want de wortels liggen dicht onder het oppervlak.
4. Geef meteen een flinke gieter water, bij voorkeur regenwater, en houd de grond het eerste jaar vochtig.
5. Dek de grond af met dennenschors, dennennaalden of bladcompost, en laat de stam vrij.

Verzorgen

Water

Houd de grond gelijkmatig vochtig, vooral het eerste jaar en in droge zomers. Gebruik bij voorkeur regenwater: kalkrijk kraanwater doet de pH stijgen.

Bemesten

In het voorjaar een mest voor rododendrons en andere zuurminnende planten, of zure compost.

Mulchen

Een laag dennenschors of bladcompost houdt de wortels koel en de grond zuur.

Verjongen

Haal om de paar jaar enkele van de oudste takken aan de voet weg, zo blijft de struik compact en vol.

In een pot

Gebruik een brede pot met zure potgrond voor rododendrons; houd de grond altijd licht vochtig.

Tip: Hou de grond zuur en vochtig en geef bij voorkeur regenwater. Mulch met dennenschors of bladcompost voor het mooiste, glanzende blad.

Wanneer snoei je een leucothoe?

Snoeimaanden: mei–juni.

Wanneer: Na de bloei, in mei–juni. Verjongen kan in het voorjaar.

Hoe:

• Knip dode, zwakke of beschadigde takken weg.
• Haal om de paar jaar de oudste, kale takken tot aan de voet weg om de plant te verjongen.
• Kort te lange, overhangende takken in om de vorm te houden.
• Draag handschoenen en gooi het snoeisel weg, want alle delen zijn giftig.

Let op: Het snoeisel is giftig voor mensen en dieren. Laat het niet slingeren waar kinderen, huisdieren of grazers eraan kunnen knabbelen.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Halfhoutige stekken

In juli–september: stekken van 8–10 cm van stevige scheuten, onderste bladeren weg, in vochtige, zure stekgrond onder plastic. Wortelen duurt enkele weken.

Delen

In het voorjaar of de herfst een uitloper met wortels afsteken en op een vochtige, schaduwrijke plek planten.

Hoe komt een leucothoe de winter door?

Winterhard tot −20 °C.

• Winterhard tot ongeveer −20 °C: in Belgische winters is geen bescherming nodig.
• Het blad kleurt in de winter rood tot brons; dat is normaal en zegt niets over de gezondheid.
• Zet hem beschut tegen droge, koude wind en houd de grond in de herfst vochtig, want blad kan in de winter verbranden.
• In een pot: zet hem op een beschutte plek en pak de pot in jute of noppenfolie, zodat de wortels niet bevriezen.

Ziektes en plagen

• Bladvlekken: Bruine of grijze vlekken op het blad door een schimmel. Haal aangetaste bladeren weg en vermijd nat blad bij het gieten.
• Gele bladeren (chlorose): Gele bladeren met groene nerven bij te kalkrijke grond of kraanwater. Gebruik regenwater en meng zure bladcompost door de grond.
• Verbrande bladranden: Bruine bladranden door droogte, volle zon of koude wind. Zet hem beschut en mulch de grond.
• Wortelrot: De plant kwijnt weg op een te natte plek. Plant in goed doorlatende grond en geef niet te veel water.

Het jaar rond

• Maart: Planten. Zure compost of mest geven.
• April: Planten. Mulch aanbrengen.
• Mei: Bloei met kleine witte trosjes. Na de bloei bijsnoeien.
• Juni: Bijsnoeien. Water geven bij droogte.
• Juli: Stekken nemen. Water geven bij droogte.
• Augustus: Water geven bij droogte. Stekken nemen.
• September: Planten. Stekken nemen.
• Oktober: Planten. Mulch bijvullen.
• November: Het blad kleurt rood tot brons. Grond vochtig houden.

Eetbaar en bruikbaar

Niet eetbaar. Alle delen van leucothoe zijn giftig, vooral het blad, de bloemen en de nectar: hij bevat dezelfde gifstoffen als rododendron (grayanotoxinen), die kwijlen, braken, zwakte en een trage hartslag geven. Vooral geiten, schapen en alpaca’s, maar ook paarden, runderen, konijnen en cavia’s lopen gevaar. Plant hem niet waar dieren aan de takken kunnen, gooi snoeiafval nooit in een weide of hok en geef het niet aan dieren, ook geen takken uit een boeket; heeft een dier ervan gegeten, bel dan meteen je dierenarts. Houd ook jonge kinderen, honden en katten weg van de plant, en draag handschoenen bij het snoeien. Bij inslikken: bel meteen het Antigifcentrum (in België 070 245 245) of je huisarts.

Wist je dat?

• De naam Leucothoe komt uit de Griekse mythologie: Leucothoe was een prinses die door Apollo in een geurende struik werd veranderd.
• De soortnaam axillaris verwijst naar de bloemetjes die in de bladoksels zitten.
• Leucothoe hoort tot de heidefamilie, net als rododendron, blauwe bes en heide.