Japanse sierkers

Hoe herken je een Japanse sierkers?

Groeivorm

Boom van 5–10 m met een kroon van zo’n 7 m; bij ‘Kanzan’ trechtervormig met schuin opgaande takken, bij andere rassen breed, zuilvormig of treurend.

Blad

Verspreid, eivormig met lange spitse top, 8–15 cm; tandjes lopen uit in fijne naaldpuntjes. Kliertjes op de bladsteel; jong blad vaak bronskleurig.

Schors

Glanzend roodbruin met horizontale lenticellen; vaak een verdikking waar de boom geënt is.

Bloem

Roze of witte, vaak dubbele bloemen in april (bv. ‘Kanzan’).

Vrucht

Meestal geen vruchten.

Verschil met de zoete kers

De zoete kers heeft grof gezaagd blad zonder naaldpuntjes, enkelvoudige witte bloemen en kersen.

Bloei: april–mei · Oogst en vruchten: april–mei · Snoeien: mei–juli

Herkennen per kenmerk: Witte bloesem · Roze bloesem

Lijkt op, maar is het niet

• Zoete kers Prunus avium: grof gezaagd blad zonder naaldpuntjes, enkelvoudige witte bloemen en kersen. Verschil met zoete kers

Waarom in je tuin?

• Uitbundige bloesem in april: een van de mooiste momenten van het tuinjaar.
• Blijft met 5–10 m klein genoeg voor een gewone tuin of een straat.
• Mooi in elk seizoen: bronskleurig jong blad, bloesem, een glanzende roodbruine schors en herfstkleur.
• Er is een vorm voor elke plek: zuilvormig, breed uitgroeiend of treurend.

Waar staat een Japanse sierkers graag?

• Volle zon: daar bloeit hij het rijkst.
• Elke goed doorlatende tuingrond; natte voeten verdraagt hij slecht.
• Reken op 5–10 m hoog en zo’n 7 m breed. Voor een smalle plek is er de zuilvorm ‘Amanogawa’.
• Een open plek in een gazon of voortuin, waar de bloesem goed te zien is, past hem het best.

Licht

Volle zon

Grond

Elke tuingrond

Vocht

Normaal

Grootte

8 m hoog, 7 m breed

Winterhard

In heel België, geen bescherming nodig

Mooi samen met

• Japanse esdoorn: Fijn blad en een vurige herfstkleur: samen een Japanse sfeer in een kleine tuin.
• Kleine maagdenpalm: Een wintergroene bodembedekker met blauwe bloemen in april, net onder de bloesem.
• Toverhazelaar: Bloeit midden in de winter, als de kers kaal staat: zo heb je bloemen van januari tot april.
• Voorjaarsbollen: Narcissen, blauwe druifjes en sneeuwroem onder de kroon bloeien net voor of samen met de bloesem.

Hoe en wanneer plant je een Japanse sierkers?

1. Plant van november tot maart, als de grond niet bevroren is; containerbomen kunnen ook later, maar niet bij droogte.
2. Plant niet dieper dan in de kwekerij: de entplaats moet boven de grond blijven.
3. Zet een jonge boom aan een paal en bind hem vast met een boomband die niet insnoert.
4. Geef water na het planten en de eerste twee zomers bij droogte.

Verzorgen

Water

De eerste twee jaar bij droogte; daarna alleen in lange, droge zomers.

Bemesten

Een laagje compost in het voorjaar volstaat.

Wilde scheuten

Haal scheuten weg die onder de entplaats of uit de wortels opschieten: dat is de onderstam, die anders de boom overgroeit.

Boomspiegel

Houd de grond rond de stam van een jonge boom vrij van gras: dat concurreert om water.

Tip: Wil je een sierkers die ook bijen voedt? Kies een enkelbloemig ras zoals de witte ‘Tai Haku’, of plant een inheemse zoete kers. Voor een smalle tuin is de zuilvorm ‘Amanogawa’ ideaal.

Wanneer snoei je een Japanse sierkers?

Snoeimaanden: mei–juli.

Wanneer: Na de bloei, in de late lente of zomer, bij droog weer.

Hoe:

• Snoei weinig: haal alleen dode, zieke, kruisende of hinderlijke takken weg, net buiten de takkraag.
• Verwijder scheuten die onder de entplaats of uit de wortels opschieten: dat is de onderstam.

Let op: Snoei niet in de herfst of winter: zaagwonden geven dan kans op loodglans en gomziekte.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Enten

Japanse sierkersen worden geënt of geoculeerd op een onderstam, meestal van de zoete kers; dat is werk voor de kweker. Uit zaad komen ze niet gelijk terug.

Hoe komt een Japanse sierkers de winter door?

Winterhard in heel België: geen bescherming nodig.

• Volledig winterhard; late nachtvorst kan wel de bloesem beschadigen.
• Laat hem in de winter met rust: snoeien in deze tijd geeft kans op loodglans en gomziekte.

Ziektes en plagen

• Monilia: Bloemen en twijgjes verdorren kort na de bloei en blijven bruin hangen. Knip ze bij droog weer weg, tot in het gezonde hout.
• Loodglans en gomziekte: Zilverig blad, afstervende takken of uitvloeiende gom. Snoei alleen in de zomer, en zaag aangetaste takken weg.
• Zwarte kersenluis: Zwarte luizen laten de toppen van jonge scheuten krullen. Meestal ruimen lieveheersbeestjes ze op.
• Hagelschotziekte: Kleine bruine vlekjes die uitvallen, zodat het blad vol gaatjes zit. Ruim het afgevallen blad op.

Het jaar rond

• Januari: Plantseizoen bij open weer; niet snoeien.
• Maart: Laatste plantmaand voor wortelgoed.
• April: Bloei; verdorde bloemtrossen door monilia wegknippen.
• Mei: Na de bloei snoeien, bij droog weer; wilde scheuten weghalen.
• Juni: Snoeien kan nog; let op zwarte kersenluis op de toppen.
• Juli: Laatste snoeimaand; jonge bomen water geven bij droogte.
• Oktober: Herfstkleur geel tot oranje.
• November: Plantseizoen begint.

Wat kan je ermee?

Tuin en landschap

Bloesemboom voor straten en voortuinen.

Eten en drinken

In Japan worden de bloesems gezouten en als thee gedronken.

Voor de natuur

Gevulde bloemen geven nauwelijks nectar of stuifmeel: kies voor bijen een enkelbloemige kers.

Eetbaar en bruikbaar

Bloesem (april–mei)

Pluk de bloesem van de roze, gevulde rassen (zoals ‘Kanzan’) in april en begin mei, als de bloemen half tot helemaal open zijn. In Japan wordt hij gezouten en ingelegd (sakura-zuke), voor thee, in rijst of op gebak.

Bewaring

Gezouten en gedroogde bloesem blijft in een gesloten pot met wat extra zout een jaar goed, koel en donker.

Let op: Gebruik alleen bloesem van bomen die niet bespoten worden; sierkersen uit een kwekerij of langs de straat zijn soms behandeld. Blad, schors en pitten van kersen bevatten blauwzuurverbindingen: eet alleen de bloesem, met mate. Gezouten bloesem is erg zout; spoel hem kort voor gebruik. Eet nooit iets wat je niet met zekerheid herkend hebt.

Eten en gebruiken doe je op eigen risico: zie de gebruiksvoorwaarden.

Recepten

• Gezouten kersenbloesem (sakura-zuke) (Andere · 1 klein potje · 30 min + 4 dagen)
• Kersenbloesemthee (sakurayu) (Thee · 1 kop · 5 min)
• Kersenbloesemsiroop (Siroop · ± 600 ml · 20 min + 24 uur trekken)
• Kersenbloesemgelei (sakura-kanten) (Gelei · 4 glaasjes of vormpjes · 20 min + 1,5 uur opstijven)

Wist je dat?

• Een klassieker in straten en voortuinen; in Japan wordt de kersenbloei (hanami) uitbundig gevierd.
• In Japan worden de bloesems gezouten en als thee gedronken.
• In 1912 schonk de stad Tokio meer dan 3000 Japanse kersenbomen aan Washington; hun bloei is daar nu elk jaar een groot feest.
• In 1912 schonk Tokio ruim 3000 Japanse kersenbomen aan Washington; hun bloei is daar nu elk voorjaar de aanleiding voor een groot festival.
• De witte sierkers ‘Taihaku’ was in Japan verdwenen. De Brit Collingwood Ingram vond hem terug in een Engelse tuin en stuurde enten terug naar Japan.