Escallonia

Hoe herken je een escallonia?

Groeivorm

Dichte, groenblijvende struik van 1,5–3 m.

Blad

Verspreid, 1–6 cm, omgekeerd eirond, fijn gezaagd, glanzend donkergroen en vaak wat kleverig en aromatisch.

Schors

Roodbruine, wat kleverige twijgen.

Bloem

Trosjes buis- tot klokvormige bloempjes (1–2 cm) in roze, rood of wit, van juni tot september.

Vrucht

Kleine, droge doosvruchtjes.

Verschil met de haagkamperfoelie

De haagkamperfoelie heeft kleiner, tegenoverstaand blad en onopvallende crèmekleurige bloempjes.

Verschil met de olijfwilg

De olijfwilg heeft leerachtig blad met een zilverige onderkant en onopvallende herfstbloempjes.

Bloei: juni–september · Snoeien: augustus–september

Herkennen per kenmerk: Groenblijvend blad

Lijkt op, maar is het niet

• Haagkamperfoelie Lonicera nitida: kleiner, tegenoverstaand blad en onopvallende crèmekleurige bloempjes. Verschil met haagkamperfoelie
• Olijfwilg Elaeagnus: leerachtig blad met een zilverige onderkant en onopvallende herfstbloempjes. Verschil met olijfwilg

Waarom in je tuin?

• Bloeit de hele zomer, van juni tot september.
• Een groenblijvende, bloeiende haag die zeewind en zout verdraagt: ideaal aan de kust.
• Bijen en vlinders bezoeken de bloemen de hele zomer.
• Eén knipbeurt per jaar is genoeg.

Waar staat een escallonia graag?

• Volle zon; in de schaduw bloeit hij nauwelijks en groeit hij slap.
• Beschut tegen koude oostenwind; aan zee verdraagt hij wel zeewind en zout.
• Goed doorlatende grond, ook zand of kalk; geen natte voeten, want op natte grond bezwijkt hij sneller aan vorst.
• Reken op 2 m breed als vrije struik; als haag houd je hem op 60–80 cm breed.

Licht

Volle zon

Grond

Elke tuingrond

Vocht

Normaal

Grootte

2 m hoog, 2 m breed

Winterhard

In heel België, geen bescherming nodig

Mooi samen met

• Echte lavendel: Paarse bloei aan de voet, ook voor bijen, op dezelfde zonnige, goed doorlatende grond.
• Duindoorn: Een inheemse kuststruik voor dezelfde zeewind, met oranje bessen in de herfst.
• Tamarisk: Nog een struik die zout en wind verdraagt, met roze pluimen: samen een bloeiende windhaag aan zee.

Past goed bij, en liever niet bij

Liever niet bij

• Niet onder de dichte kroon van deze bomen planten: fijnspar, gewone zilverspar, kaukasische zilverspar, douglasspar, taxus, witte paardenkastanje, noorse esdoorn, gewone esdoorn

Hoe en wanneer plant je een escallonia?

1. Plant uit pot in het voorjaar (april–mei): zo heeft hij een hele zomer om te wortelen vóór zijn eerste winter.
2. Voor een haag: 2–3 planten per meter.
3. Graaf een ruim plantgat; op zware grond meng je er grof zand of grind door voor een betere afwatering.
4. Geef na het planten ruim water, en het eerste jaar ook bij droogte.

Verzorgen

Water

Het eerste jaar bij droogte; daarna nauwelijks, behalve in een pot.

Bemesten

Wat compost in het voorjaar; te veel mest geeft slap, vorstgevoelig hout.

Haag

Eén keer per jaar knippen, na de hoofdbloei (augustus–september).

Winterbescherming

Bescherm jonge planten bij strenge vorst met een winterdoek en een laag bladeren aan de voet.

Tip: Plant in het voorjaar en kies een zonnige, beschutte plek: zo komt een jonge escallonia het best door zijn eerste winter. Stek in de zomer een paar takjes als reserve.

Wanneer snoei je een escallonia?

Snoeimaanden: augustus–september.

Wanneer: Na de bloei, in augustus–september.

Hoe:

• Knip een haag één keer per jaar, na de hoofdbloei; een vrije struik heeft weinig snoei nodig.
• Bevroren takken knip je in april terug tot op gezond hout.
• Een kale, verwaarloosde struik kan je stevig terugzetten: hij loopt weer uit op oud hout, maar bloeit dan een jaar minder.

Let op: Knip niet meer na half september: de nieuwe scheuten hebben dan geen tijd meer om af te harden en bevriezen in de winter. Kijk in augustus ook nog naar late nesten.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Stekken

Neem in juli–augustus halfrijpe stekken van 10 cm en laat ze wortelen in zanderige grond onder glas of folie; ze wortelen vlot. Zo heb je ook reserve als de moederplant bevriest.

Hoe komt een escallonia de winter door?

Winterhard in heel België: geen bescherming nodig.

• Een gewone winter met een paar graden vorst doorstaat hij goed, en op een beschutte plek meestal ook vorst tot ongeveer −10 °C.
• Bij strengere of langdurige vorst, zeker met koude oostenwind, vriest hij terug: soms alleen de toppen, soms tot op de grond. Meestal loopt hij in het voorjaar weer uit, maar jonge planten kunnen afsterven.
• Aan de kust en in de steden gaat het het best; in de Ardennen en op koude, natte grond kies je beter een andere haag.

Ziektes en plagen

• Vorstschade: Bruin blad en dode takken na een strenge winter. Wacht tot april: dan zie je wat weer uitloopt, en knip je terug tot op gezond hout.
• Bladvlekken: In natte jaren kunnen donkere, vaak paars omrande vlekken op het blad verschijnen, waarna het blad afvalt. Ruim afgevallen blad op en houd de struik luchtig.
• Natte voeten: Op natte, zware grond rotten de wortels en bezwijkt hij sneller aan vorst. Verbeter de afwatering of kies een andere plek.
• Weinig bloei: Te veel schaduw, of op het verkeerde moment geknipt. Knip pas na de hoofdbloei.

Het jaar rond

• April: Vorstschade wegknippen tot op gezond hout; planten.
• Mei: Planten uit pot.
• Juni: Begin van de bloei.
• Juli: Volle bloei: bijen en vlinders; stekken nemen.
• Augustus: Haag knippen na de hoofdbloei.
• September: Laatste knipbeurt, vóór half september.
• December: Jonge planten beschermen bij strenge vorst.

Wat kan je ermee?

Tuin en landschap

Bloeiende, groenblijvende haag die zeewind en zout verdraagt: ideaal aan de kust.

Voor de natuur

Bijen en vlinders bezoeken de bloemen de hele zomer.

Let op: Niet helemaal winterhard: in strenge winters kan hij bevriezen, vooral landinwaarts.

Wist je dat?

• Genoemd naar Escallón, een Spaanse reiziger die in de 18e eeuw planten verzamelde in Zuid-Amerika, waar de struik vandaan komt.
• Veel tuinvormen, zoals ‘Donard Seedling’, komen van de Slieve Donard-kwekerij in Noord-Ierland.
• In Ierland en Cornwall groeit hij zo goed aan de kust dat hij er hier en daar verwilderd is.